---
title: "Jak stres osłabia odporność i dlaczego powoduje częstsze infekcje? "
canonical: "https://apteczkanasezon.pl/odpornosc-i-profilaktyka/jak-stres-oslabia-odpornosc-i-dlaczego-powoduje-czestsze-infekcje/"
type: "singular"
modified: "2026-10-02T07:47:28+00:00"
published: "2026-10-02T07:47:27+00:00"
image: "/wp-content/uploads/2026/09/Jak-stres-oslabia-odpornosc-i-dlaczego-powoduje-czestsze-infekcje-768x493.jpeg"
words: 696
---

# Jak stres osłabia odporność i dlaczego powoduje częstsze infekcje?

Stres to naturalna reakcja organizmu, która pomaga radzić sobie w sytuacjach zagrożenia. Jednak, gdy jest długotrwały, może osłabiać odporność i zwiększać ryzyko infekcji. Dowiedz się, w jaki sposób napięcie nerwowe wpływa na układ immunologiczny i jak skutecznie się przed tym chronić.

## **Z artykułu dowiesz się: **

- czym jest stres i jakie czynniki mogą go wywoływać;

- jak działa układ odpornościowy i czym różni się odporność wrodzona od nabytej;

- w jaki sposób stres osłabia funkcje immunologiczne;

- jakie metody pomagają radzić sobie ze stresem.

## **W jaki sposób definiuje się stres?**

Stres jest naturalną reakcją organizmu na różne bodźce – zarówno fizyczne, jak i psychiczne – mającą na celu przywrócenie równowagi i mobilizację do działania. Fizyczne czynniki stresogenne mogą obejmować1:

- głód,

- pragnienie,

- wysoką lub niską temperaturę,

- ciężki wysiłek.

Wśród czynników psychicznych wymienia się: strach, frustrację, smutek, depresję.

Organizm reaguje na stres zmianami neurohormonalnymi, aktywując układ nerwowy, hormonalny i immunologiczny, co pomaga przywrócić homeostazę1.

Stres nie zawsze jest negatywny – w umiarkowanej formie może mobilizować do działania, wspierać rozwój osobisty i zawodowy oraz ułatwiać pokonywanie wyzwań. Jednak, gdy staje się przewlekły lub zbyt intensywny, zdarza się, że prowadzi do poważnych problemów zdrowotnych 2.

***Warto wiedzieć! ****Reakcja stresowa uruchamiana jest zarówno przez rzeczywiste zagrożenia, jak i myśli, lęki i wyobrażenia o możliwych niepowodzeniach – mózg nie odróżnia w pełni rzeczywistego zagrożenia od wyobrażonego2.*

## **Jaki jest wpływ stresu na odporność?**

Mechanizm oddziaływania stresu na zdrowie wynika ze ścisłej zależności między układem nerwowym, hormonalnym a immunologicznym. Każdy stresor – niezależnie od tego, czy ma podłoże fizyczne, czy psychiczne – jest sygnałem, który dociera do podwzgórza i uruchamia kaskadę reakcji w organizmie.

Jednym z najważniejszych elementów tej odpowiedzi jest aktywacja osi podwzgórze-przysadka-nadnercza, prowadząca do uwalniania glikokortykoidów przez korę nadnerczy. Ich aktywność w warunkach stresu polega przede wszystkim na zaburzaniu równowagi między komórkami odpornościowymi (limfocytami Th1 i Th2) oraz blokowaniu uwalniania czynników prozapalnych. Oznacza to zatem, że stres „wycisza” namnażanie się limfocytów, które są niezbędne do skutecznej walki z patogenami. Co więcej, aktywacja układu współczulnego skutkuje wyrzutem adrenaliny i noradrenaliny. Te neuroprzekaźniki, choć dają energię do działania, jednocześnie modulują pracę komórek odpornościowych, często osłabiając ich reaktywność.

Szczególnie narażony na negatywne skutki stresu jest układ komórek NK (*Natural Killer*), których zadaniem jest neutralizacja zainfekowanych oraz nowotworowych komórek. Gdy poziom stresu jest wysoki, ich skuteczność znacznie spada. Na przykład u osób starszych przewlekłe napięcie może być jednym z głównych czynników – obok otyłości czy problemów ze snem – prowadzącym do powstawania szkodliwych stanów zapalnych, które dodatkowo obciążają i tak osłabiony już system obronny, tworząc błędne koło podatności na infekcje1.

### **Stres a choroby autoimmunologiczne**

Stres nie tylko tymczasowo osłabia organizm i zwiększa podatność na infekcje, ale może też mieć długofalowe skutki. Przewlekłe napięcie nerwowe i zaburzenia równowagi układu odpornościowego mogą przyczyniać się do rozwoju lub zaostrzeń chorób autoimmunologicznych, do których należy m.in. reumatoidalne zapalenie stawów, stwardnienie rozsiane, łuszczyca czy choroby tarczycy3.

Przeczytaj również: [Czynniki osłabiające odporność – czego unikać, by nie chorować częściej?](https://apteczkanasezon.pl/odpornosc-i-profilaktyka/czynniki-oslabiajace-odpornosc-czego-unikac-by-nie-chorowac-czesciej/)

## **Jak radzić sobie ze stresem?**

Radzenie sobie ze stresem wymaga zastosowania zarówno metod doraźnych, jak i długofalowego kształtowania odporności psychicznej. W sytuacjach natychmiastowego napięcia możesz skupić się na prostych sposobach uspokojenia organizmu2:

- spowolnieniu oddechu,

- rozluźnieniu mięśni poprzez zaciskanie i otwieranie pięści,

- przeciągnięcia czy potrząśnięcia ciałem.

Pomocna może być też zmiana otoczenia, włączenie relaksującej muzyki, skierowanie uwagi na inne aktywności, patrzenie na uspokajający obraz lub przywoływanie miłych wspomnień.

W dłuższej perspektywie postaraj się znaleźć swój własny sposób radzenia sobie ze stresem. Może to być nauka technik oddechowych i medytacyjnych, regularne ćwiczenia fizyczne (np. jogging, pływanie czy joga) oraz dbanie o odpowiednią ilość snu.

Istotnym elementem wspierania odporności jest także prawidłowo zbilansowana dieta. Powinna być bogata nie tylko w warzywa i owoce, ale również zdrowe tłuszcze (np. tłuste ryby jako źródło omega-3). W okresie zwiększonej podatności na infekcje można rozważyć również odpowiednio dobraną [suplementację olejem z wątroby rekina](https://apteczkanasezon.pl/odpornosc-i-profilaktyka/olej-z-watroby-rekina-na-odpornosc-kiedy-go-stosowac/), który zawiera przede wszystkim substancje o właściwościach immunostymulujących (skwalen) oraz przyczyniające się do zwiększenia liczby leukocytów i limfocytów (alkiloglicerole) 4.

Pomocne jest również świadome zarządzanie czasem i obowiązkami, umiejętność mówienia „nie”, unikanie toksycznych relacji i pielęgnowanie pozytywnych kontaktów z bliskimi2. Jeśli uczucie stresu, lęku i niepokoju utrzymuje się przez dłuższy czas, warto rozważyć wizytę u psychologa lub psychoterapeuty, który pomoże odkryć przyczynę takiego samopoczucia.

## **Co warto zapamiętać?**

- Stres jest naturalną reakcją organizmu na zagrożenia – zarówno realne, jak i wyobrażone.

- Umiarkowany stres może być korzystny, przewlekły – osłabia odporność i zwiększa podatność na infekcje.

- Przewlekłe napięcie może sprzyjać rozwojowi lub zaostrzeniom chorób autoimmunologicznych.

***Artykuł zweryfikowany przez eksperta: Natalia Młynek – technik farmaceutyczny  ***

## Taxonomies

## Category

[Odporność i profilaktyka](https://apteczkanasezon.pl/odpornosc-i-profilaktyka/)

[Zarządzanie stresem](https://apteczkanasezon.pl/odpornosc-i-profilaktyka/zarzadzanie-stresem/)

## Additional content

## Likes number

0

## P bibliografia

1. Dymarska, E. (2016). Czynniki modulujące układ immunologiczny człowieka. Zeszyty Naukowe Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej im. Witelona w Legnicy, 2(19).

1. MZ. (2021). Jak radzić sobie ze stresem. Medycyna Praktyczna, witryna internetowa: [https://www.mp.pl/pacjent/psychiatria/aktualnosci/287581,jak-radzic-sobie-ze-stresem](https://www.mp.pl/pacjent/psychiatria/aktualnosci/287581,jak-radzic-sobie-ze-stresem) [Dostęp online: 29.01.2026]

1. Kawalec, A., Chowaniec, M., Pawlas, K. (2017). Stress as an environmnetal risk factor for autoimmune diseases. Medycyna Środowiskowa-Environmental Medicine, 20(3), 7-11.

1. Zakrzewska K, Oszajca K, Zep W, Piekarska A, Sidorkiewicz M. The Impact of Short-Term Shark Liver Oil Supplementation on the Fatty Acid Composition of Erythrocyte Membranes. Nutrients. 2021 Sep 23;13(10):3329. doi: 10.3390/nu13103329. PMID: 34684329; PMCID: PMC8540316.

1. Duraj, I. (2016). Odporność – od czego zależy? Medycyna Praktyczna, witryna internetowa: [https://www.mp.pl/pacjent/dieta/wywiady/90034,od-czego-zalezy-odpornosc](https://www.mp.pl/pacjent/dieta/wywiady/90034,od-czego-zalezy-odpornosc) [Dostęp online: 29.01.2026]

1. Alosaimi, S. M. (2024). Deciphering the Immunological Landscape of SARS-CoV-2 Infection and Co-infection: Insights into Cytokines, Gene Expression, and Clinical Outcomes (Doctoral dissertation, The University of Liverpool (United Kingdom).

## Template tag widget

- 241905

## P faq

#### Faq title

Jak rozpoznać przewlekły stres?

#### Faq text

Przewlekły stres możesz rozpoznać po utrzymujących się objawach fizycznych, emocjonalnych i behawioralnych. Do najczęstszych należy napięcie mięśni, chroniczne zmęczenie, bóle głowy, pleców lub brzucha, zaburzenia snu, nadciśnienie, problemy z układem pokarmowym i zaburzenia hormonalne. Towarzyszą im objawy emocjonalne, np. rozdrażnienie, przygnębienie, trudności z koncentracją, lęk, niska samoocena, a w niektórych przypadkach również zaburzenia nerwicowe i choroby autoimmunologiczne2.

#### Faq title

Co może osłabiać, a co wzmacniać odporność?

#### Faq text

Odporność mogą osłabiać używki i złe nawyki – alkohol, papierosy, nieregularny tryb życia, niewłaściwe odżywianie, stres, brak snu, częste podróże czy zmiany klimatu. Natomiast wzmacnia ją przede wszystkim zbilansowana dieta, regularna aktywność fizyczna, relaks, odprężenie oraz hartowanie organizmu5.

#### Faq title

Czy stres może zwiększyć ryzyko zachorowania na grypę?

#### Faq text

Tak, stres może zwiększać ryzyko zarażenia wirusem grypy, a także innymi patogenami – np. koronawirusem, gdyż wpływa na obniżenie odporności. Co więcej, współwystępowanie infekcji i zaburzeń nastroju wykazuje złożoną, dwukierunkową zależność. Drobnoustroje aktywują odpowiedź stresową organizmu, a stres osłabia regulację układu odpornościowego i zwiększa podatność na infekcje wirusowe6.

## Article featured template id

0

## Auto post index

Yes