Grypa – objawy, rozpoznanie i leczenie

Spis treści

Grypa to choroba, której objawy potrafią dać w kość i wyłączyć z życia codziennego nawet na kilka dni. Choć jej symptomy często bywają mylone z przeziębieniem, zwykle mają gwałtowniejszy przebieg i mogą wymagać szybkiego wdrożenia leczenia. Poznaj typowe objawy grypy, dowiedz się, na czym polega diagnostyka i jak leczyć grypę.

Z tego artykułu dowiesz się:

czym jest grypa i jakie są jej rodzaje;

jak dochodzi do zakażenia wirusem grypy;

jakie objawy daje grypa;

jak odróżnić grypę od przeziębienia i COVID-19;

jak leczyć grypę.

Co to jest grypa?

Grypa to ostra choroba zakaźna, za którą odpowiadają wirusy grypy powodujące zakażenie układu oddechowego¹. Wyróżnia się jej dwa rodzaje:

grypa sezonowa – są to zachorowania pojawiające się każdego roku, w okresie epidemicznym²;

grypa pandemiczna – zalicza się do niej zachorowania występujące co kilkanaście lub kilkadziesiąt lat jako epidemia obejmująca cały świat; wywołują ją nieznane dotąd rodzaje wirusa grypy¹.

Wirusy grypy atakują każdego człowieka – bez względu na rasę czy wiek³. Niemniej jednak najbardziej niebezpieczna jest dla osób przewlekle chorych, osób starszych i małych dzieci, ponieważ może prowadzić do powikłań⁴.

Warto wiedzieć! Grypa należy do jednej z najczęściej występujących chorób układu oddechowego. Każdego roku zapada na nią ok. 10% ludzi na całym świecie⁵.

Jak można zarazić się grypą?

Grypą można zarazić się od drugiego człowieka, ponieważ wirus przenosi się przede wszystkim⁶:

drogą kropelkową – na skutek „wdychania” wydzieliny powstającej podczas kaszlu lub kichania przez osobę chorą;

poprzez kontakt z przedmiotami, na których znajdują się wirusy pochodzące z wydzieliny z dróg oddechowych osoby chorej.

Drogą zakażenia może być również krew, jednak takie przypadki występują rzadko⁶.

Jakie są objawy grypy?

Objawy grypy pojawiają się po ok. 2 dniach wylęgania wirusa⁵ i rozwijają się nagle. Początkowo występuje:

gorączka (powyżej 38^oC)^2,⁷,

dreszcze,

silny ból głowy,

bóle mięśniowe,

uczucie rozbicia i osłabienia².

Niektóre osoby skarżą się na tzw. łamanie w kościach – najczęściej w tych partiach ciała, w przypadku których w przeszłości doszło do urazów².

Objawy grypy obejmują również dolegliwości ze strony układu oddechowego, które pojawiają się najczęściej po około 3 dniach choroby¹. Są to m.in.⁸:

ból gardła,

suchy kaszel,

wodnisty katar o niedużym nasileniu.

Dodatkowym objawami grypy u dzieci mogą być nudności i wymioty lub łagodna biegunka, objawy zapalenia krtani lub ucha środkowego⁸. Natomiast grypa u osób starszych może objawiać się znacznym osłabieniem, a niekiedy nawet utratą świadomości⁹.

Grypa trwa średnio 3-7 dni, ale kaszel oraz uczucie rozbicia i osłabienie mogą utrzymywać się nawet 2 tygodnie⁸. Jeżeli objawy nie ustąpią lub mają nasilony przebieg, należy niezwłocznie skonsultować się z lekarzem.

Jak rozpoznać grypę?

Rozpoznanie grypy nie jest łatwe, ponieważ daje ona wiele objawów podobnych do przeziębienia, a nawet COVID-19. Z tego powodu lekarzowi może być trudno postawić trafną diagnozę wyłącznie w oparciu o dolegliwości, na które uskarża się osoba chora¹⁰. Niektóre objawy mogą przypominać przeziębienie, a niektóre są wspólne dla grypy i COVID-19.

OBJAW	GRYPA	PRZEZIĘBIENIE	COVID-19
Początek choroby	Nagły	Stopniowy	Nagły lub stopniowy
Gorączka	Powyżej 38^oC	Między 37^oC a 38^oC	Powyżej 38^oC
Bóle mięśni	Bardzo często	Brak	Występują
Zmęczenie i osłabienie	Często o znacznym nasileniu	Mniejsze nasilenie	Odczuwalne
Katar	Nieduże nasilenie	Wodnisty, potem staje się gęsty	Występuje
Ból gardła	Pojawia się	Zwykle występuje	Występuje
Ból głowy	Bardzo często	Rzadko, ma mniejsze nasilenie	Występuje
Utrata węchu lub smaku	Nie występuje	Nie występuje	Może występować
Duszności	Sporadycznie	Nie występują	Możliwe, głównie przy cięższym przebiegu

Tabela. Przeziębienie, COVID-19, grypa – objawy

Dlatego w diagnostyce coraz częściej wykorzystywane są szybkie testy antygenowe w kierunku grypy, COVID-19 i RSV. Ich przeprowadzenie pozwala na dokładniejsze rozpoznanie, a co za tym idzie – trafniejszy dobór leczenia¹¹, np. w kontekście włączenia leków przeciwwirusowych. Materiałem do badania jest wydzielina z nosogardła, którą pobiera się zgodnie z instrukcją producenta testu. Wynik można uzyskać w ciągu 15 minut. Ich czułość szacuje się na 50-70%¹².

Jak leczyć grypę?

Jeśli chodzi o grypę, leczenie obejmuje przede wszystkim leczenie przyczynowe oraz leczenie objawowe². Można także wprowadzić naturalne metody terapii, np. odpoczynek, dostarczanie odpowiedniej ilości płynów¹³.

Grypa: leczenie przyczynowe

Leczenie grypy może uwzględniać podawanie leków przeciwwirusowych, jednak zasadność ich stosowania pojawia się w momencie pierwszej fazy choroby¹³. Z tego powodu lekarze rzadko kiedy zalecają ich przyjmowanie.

Leczenie objawowe grypy

Leczenie objawowe grypy koncentruje się na łagodzeniu dolegliwości, które dotykają osobę chorą. W przypadku temperatury ciała przekraczającej 38^oC można podać leki przeciwgorączkowe. W łagodzeniu bólu głowy czy bólu mięśni pomogą leki zawierające substancje przeciwbólowe.

Pamiętaj! Jeśli wysoka gorączka utrzymuje się dłużej niż 3 dni lub pojawia się ponownie po kilku dniach, a stan zdrowia uległ wyraźnemu pogorszeniu, należy niezwłocznie udać się do lekarza⁸.

Co warto zapamiętać?

Grypa jest chorobą zakaźną, która charakteryzuje się wystąpieniem nagłych objawów, np. wysokiej gorączki, uczucia rozbicia.

Do objawów zaliczają się również: bóle mięśni, bóle głowy, suchy kaszel, osłabienie.

Aby zdiagnozować grypę, lekarz może zlecić wykonanie szybkiego testu antygenowego. Pomaga to dokonać trafniejszego rozpoznania, różnicując objawy przeziębienia czy COVID-19.

Leczenie grypy obejmuje przede wszystkim stosowanie leków przeciwbólowych i przeciwgorączkowych, np. zawierających paracetamol lub ibuprofen.

W leczeniu grypy rzadko kiedy podaje się leki przeciwwirusowe.

Grypa – najczęściej zadawane pytania

1. Który dzień grypy jest najgorszy?

Grypa objawy daje niemal natychmiast, ale nasilenie symptomów następuje po 2-3 dniach choroby. Potem dolegliwości zaczynają stopniowo ustępować. Zwykle objawy grypy utrzymują się 3-7 dni.

2. Czym się różni wirus grypy typu A od typu B?

Zakażenie wirusem grypy typu A ma ciężki przebieg kliniczny, a także charakteryzuje się dużą zmiennością szczepów. Natomiast wirusy grypy typu B powodują łagodniejsze zakażenia, ale mogą jednak wywoływać epidemie.

3. Jaki antybiotyk na objawy grypy i przeziębienia?

W leczeniu grypy nie stosuje się antybiotyków, ponieważ jest to choroba wywołana przez wirusy. Na objawy grypy i przeziębienia stosuje się preparaty ze składnikami łagodzącymi dolegliwości, np. obniżającymi wysoką temperaturę, wykazującymi działanie przeciwbólowe.

Bibliografia

1. Wiercińska M, Grypa – rodzaje, rozpoznanie, leczenie i powikłania, Medycyna Praktyczna: https://www.mp.pl/pacjent/grypa/grypasezonowa/79643,grypa-rodzaje-rozpoznanie-leczenie-i-powiklania (dostęp online: 26.11.2025).

2. Sałacki A. Grypa. Medycyna po Dyplomie. 2018 Vol. 27/nr 11.

3. Hryckiewicz K. Grypa i przeziębienia pospolite. Przewodnik Lekarza/Guide for GPs. 2001:96-101.

4. Przybyłowski T. Powikłania grypy. Medycyna po Dyplomie 2011(20); 11(188): 85-91,

5. Antczak A. (red.). Grypa: praktyczne kompendium. 2021 Medical Tribune Polska: 13-19, ISBN 978-83-958389-7-2,

6. Wytyczne Kolegium Lekarzy Rodzinnych w Polsce, Profilaktyka i leczenie grypy, Wydawnictwo „AKTIS” Sp. z o.o., Łódź 2006,

7. Górna-Chrobak K., Małecka I. Grypa – aspekty kliniczne i problem zdrowia publicznego. Medycyna pod Dyplomie. 2009 Vol. 18/nr 7,

8. Mrukowicz J, Sawiec P, Dubiel B, Mejza F. Objawy grypy – kiedy należy pilnie zgłosić się do szpitala. Medycyna Praktyczna: https://www.mp.pl/pacjent/grypa/grypasezonowa/48088,objawy-grypy-kiedy-nalezy-pilnie-zglosic-sie-do-szpitala (dostęp: 26.11.2025),

9. Kuchar E, Mrukowicz J, Gładysz A, Sawiec P, Grypa. Interna Szczeklika 2022. Medycyna Praktyczna.

10. Witryna: https://www.termedia.pl/pulmonologia/CDC-Bez-testow-trudno-odroznic-przeziebienie-od-grypy-COVID-19-czy-wirusa-RSV,49871.html (dostęp: 26.11.2025).

11. Witryna: https://podyplomie.pl/aktualnosci/08665,potrojne-testy-combo-komu-w-pierwszej-kolejnosci-jak-rozliczac (dostęp: 26.11.2025).

12. Szczypka-Stempak E, Stopyra L, Jakie są dostępne testy diagnostyczne w kierunku grypy i kiedy warto je wykonywać, Medycyna Praktyczna: https://www.mp.pl/pacjent/grypa/grypasezonowa/48089,jakie-sa-dostepne-testy-diagnostyczne-w-kierunku-grypy-i-kiedy-warto-je-wykonywac (dostęp: 26.11.2025).

13. Mejza F, Grypa i przeziębienie – objawy, różnice i zapobieganie, Medycyna Praktyczna: https://www.mp.pl/pacjent/grypa/grypasezonowa/61825,grypa-i-przeziebienie (dostęp: 26.11.2025).

Artykuł został zweryfikowany przez eksperta: Marlena Stęplowska – technik farmaceutyczny

Redakcja