Kalendarz pylenia roślin 2026 – jak przygotować się na alergię sezonową?

Sezon niekorzystny dla alergików zwykle zaczyna się już w lutym, ale okres pylenia roślin z roku na rok coraz bardziej się przesuwa m.in. z powodu zmian klimatycznych i zanieczyszczenia środowiska. Warto zatem śledzić prognozy dotyczące pylenia w danym roku kalendarzowym, ponieważ pozwoli to lepiej kontrolować reakcję na konkretne pyłki roślin. Dowiedz się, jak wygląda kalendarz pylenia 2026 i jak radzić sobie z alergią w sezonie alergicznym.

Z tego artykułu dowiesz się:

• co to jest kalendarz pylenia,
• jakie informacje zawiera kalendarz pylenia,
• co pyli w poszczególnych miesiącach,
• jak rozpoznać alergię na pyłki,
• jak radzić sobie z alergią sezonową.

Czym jest kalendarz pylenia roślin?

Kalendarz pylenia jest zestawieniem przedstawiającym okresy, w których rośliny zaczynają wydzielać pyłki zawierające alergeny do atmosfery. Powstaje on w oparciu o pomiary stężenia pyłków roślin prowadzonych w poprzednich latach¹.

Zwykle ma postać tabeli podzielonej na okresy (miesiące i kwartały) z kolorystycznym oznaczeniem opisowych stężeń (niskie, średnie, wysokie). Uwzględnia takie rośliny jak: leszczyna, olsza, brzoza, topola, dąb, trawa, babka, szczaw, pokrzywa, komosa, bylica, ambrozja¹.

Warto jednak mieć świadomość, że kalendarz pylenia nie jest stały i identyczny. Stężenia pyłków roślin mogą się zmieniać w zależności od regionu, klimatu, panujących warunków atmosferycznych, itp. Łagodne zimy mogą sprzyjać wcześniejszemu kwitnieniu, a fale upałów powodują wydłużenie okresu pylenia.

Kalendarz pylenia a zmiany klimatyczne

Na zmiany w kalendarzu pylenia wpływają zmiany klimatyczne – wzrost temperatur powoduje wcześniejsze rozpoczęcie okresu kwitnienia w porównaniu z kalendarzem sprzed kilkunastu lat. Do tego dochodzi zwiększone zanieczyszczenie powietrza – pyłki roślin łączące się z pyłem zawieszonym charakteryzują się większym potencjałem alergizującym ².

Kalendarz pylenia 2026 – miesiąc po miesiącu

Poniżej znajdziesz prognozowany kalendarz pylenia 2026 z przebiegiem miesiąc po miesiącu. Dzięki temu dowiesz się, w których miesiącach zacznie „atakować” konkretny alergen³.

• Styczeń-luty – w tym okresie może zacząć pylić olsza. W lutym zaczyna pylić leszczyna.
• Marzec-kwiecień – olsza nadal pyli, a do niej dołączają trawy i brzoza. W marcu trwa pylenie leszczyny, które w kwietniu słabnie.
• Maj-czerwiec – olsza pyli cały czas (końcówka przypada na czerwiec), podobnie jak brzoza i trawy. W czerwcu pylenie rozpoczyna ambrozja oraz bylice.
• Lipiec-sierpień – lipiec to ostatni miesiąc pylenia brzozy. Nadal pylą trawy, ambrozja i bylice.
• Wrzesień-październik – w tym okresie pylą tylko ambrozja i bylice.
• Listopad-grudzień – nie pyli żadna roślina.

Miesiąc	Olsza	Leszczyna	Brzoza	Trawy	Ambrozja	Bylice
Styczeń	✓	–	–	–	–	–
Luty	✓	✓	–	–	–	–
Marzec	✓	✓	✓	✓	–	–
Kwiecień	✓	✓	✓	✓	–	–
Maj	✓	–	✓	✓	–	–
Czerwiec	✓	–	✓	✓	✓	✓
Lipiec	–	–	✓	✓	✓	✓
Sierpień	–	–	–	✓	✓	✓
Wrzesień	–	–	–	–	✓	✓
Październik	–	–	–	–	✓	✓
Listopad	–	–	–	–	–	–
Grudzień	–	–	–	–	–	–

Warto przy tym pamiętać, że wyniki prognoz są orientacyjne, dlatego koniecznością jest monitorowanie aktualnych komunikatów np. na stronie internetowej Polskiego Towarzystwa Alergologicznego.

Kalendarz pylenia a objawy alergii

Zależność między kalendarzem pylenia a objawami alergii jest bardzo widoczna – wraz z rozpoczęciem okresu kwitnienia roślin wiele osób uskarża się na dyskomfort spowodowany nieprzyjemnymi symptomami typowymi m.in. dla kataru siennego. Dolegliwości trwają tak długo, jak długo pylą konkretne rośliny uczulające daną osobę.

Warto wiedzieć! Dla niektórych stref geograficznych typowa jest niska zmienność sezonowa, w efekcie czego objawy alergii sezonowej mogą utrzymywać się nawet cały rok⁴.

Alergia sezonowa – objawy

Alergia sezonowa charakteryzuje się różnorodnymi objawami, a stopień ich uciążliwości zależy przede wszystkim od nasilenia uczulenia. Zwykle są to⁵:

• wodnista wydzielina z nosa o przezroczystym zabarwieniu,
• uczucie zatkanego nosa,
• seryjne kichanie,
• świąd nosa,
• świąd oczu,
• zaczerwienienie spojówek,
• łzawienie oczu,
• kaszel związany głównie ze spływaniem wydzieliny po tylnej ścianie gardła.

Należy przy tym podkreślić, że objawy alergii sezonowej – w przeciwieństwie do objawów przeziębienia – pojawiają się okresowo i powtarzają się każdego roku mniej więcej o tej samej porze. To ważna informacja, która pozwala różnicować alergię od przeziębienia czy innej infekcji przebiegającej z podobnymi objawami^5,6.

Jak radzić sobie z alergią w sezonie pylenia?

Alergia w sezonie pylenia bywa bardzo uciążliwa, ponieważ utrudnia normalne funkcjonowanie. Aby zmniejszyć dolegliwości, można unikać narażenia na alergeny lub stosować leki łagodzące objawy, takie jak np.⁷:

• leki przeciwhistaminowe do podawania doustnego, np. desloratadyna, cetyryzyna, bilastyna, lewocetyryzyna, loratadyna, feksofenadyna;
• niesterydowe aerozole do nosa na katar alergiczny, z substancją przeciwhistaminową – azelastyną;
• glikokortykosteroidy donosowe, np.  flutykazon, mometazon – zaleca się je stosować długotrwale, ale nie doraźnie;
• donosowe lub doustne leki obkurczające naczynia błony śluzowej nosa, np. preparaty zawierające efedrynę, pseudoefedrynę (należy je stosować krótkotrwale).

Co warto zapamiętać?

• Kalendarz pylenia roślin przedstawia okresy, w których konkretne rośliny zaczynają wydzielać pyłki zawierające alergeny.
• Mapa pylenia uwzględnia m.in. leszczynę, brzozę, olszę, trawy, ambrozję, bylicę.
• Kalendarz pylenia może się zmieniać w zależności od regionu, a także zmian klimatycznych.
• Rośliny pylą od stycznia do października – z różnym nasileniem. W styczniu i lutym zaczyna pylić olsza.
• Alergia sezonowa może objawiać się m.in. wodnistą wydzieliną z nosa, drapaniem w gardle, swędzeniem oczu, swędzeniem nosa, seryjnym kichaniem.

Aby złagodzić objawy alergii, warto unikać bezpośredniej ekspozycji na alergen lub stosować leki łagodzące objawy, takie jak np. leki przeciwhistaminowe lub sterydy donosowe

Kalendarz pylenia 2026 – najczęściej zadawane pytania

1. Jaki jest najgorszy miesiąc dla alergików?

Nie da się wskazać jednego uciążliwego miesiąca dla alergików, ponieważ wszystko zależy od profilu alergii. Przykładowo dla osób uczulonych na pyłki brzozy najgorszy w kontekście objawów może być kwiecień, natomiast dla osób z alergią na pyłki traw objawy są szczególnie silne w maju i czerwcu. Istotne jest także to, jak silna jest alergia na daną roślinę.

2. Kiedy zaczynają pylić trawy?

Patrząc na ogólny kalendarz pylenia, trawy zaczynają pylić pod koniec kwietnia. Jednak proces ten nasila się pod koniec maja, w czerwcu i lipcu, co będzie oznaczało wzmożenie objawów alergii właśnie w tym okresie.                         

3. Kiedy pyli brzoza i leszczyna?

Brzoza i leszczyna to rośliny, które wywołują objawy alergii wczesną wiosną. Intensywne pylenie leszczyny obserwuje się między lutym a marcem, natomiast brzoza pyli przede wszystkim w kwietniu.

4. Czy pyłki roślin utrzymują się w powietrzu po burzy?

Jak wynika z badań naukowych, fragmenty pyłków drzew mogą pozostawać w powietrzu nawet do 11 godzin po zakończeniu burzy. Dlatego osoby uczulone powinny unikać nie tylko spacerowania podczas deszczu czy burzy, ale również wychodzenia na zewnątrz przez kilka godzin po ich ustaniu ⁸.

5. Czy ulewne deszcze ograniczają pylenie roślin?

Chociaż deszcz zmniejsza stężenie pyłków nienaruszonych, może zwiększać stężenie ich fragmentów (ich poziom pozostaje wysoki przez ok. 2,5 -11 godzin po deszczu). To z kolei będzie nasilać objawy alergii ⁹.

Bibliografia

1. Witryna: http://www.alergen.info.pl (dostęp : 29.01.2026).

2. Witryna: https://www.termedia.pl/pulmonologia/Wiemy-dlaczego-coraz-wiecej-osob-ma-alergie-na-pylki-wyniki-polskich-badan,46960.html (dostęp: 29.01.2026).

3. Witryna: https://ios.edu.pl/alergeny/ (dostęp: 29.01.2026).

4. Jurkiewicz D. Przewlekły alergiczny nieżyt nosa. Przewodnik Lekarza/Guide for GPs. 2003:24-37.

5. Świerczyńska-Krępa M. Alergiczny nieżyt nosa (katar sienny i całoroczny alergiczny nieżyt nosa): przyczyny, objawy i leczenie. Medycyna Praktyczna: https://www.mp.pl/pacjent/alergie/chorobyalergiczne/choroby/57586,alergiczny-niezyt-nosa (dostęp: 29.01.2026)

6. Salamon D, Gładysz A, Sawiec P. Choroba przeziębieniowa (przeziębienie). Interna – mały podręcznik. Medycyna Praktyczna: https://www.mp.pl/interna/chapter/B16.II.18.1.2. (dostęp: 29.01.2026)

7. Witryna: https://www.mp.pl/pacjent/alergie/lista/61195,mam-wiosenna-alergie-co-robic (dostęp: 29.01.2026).

8. Witryna: https://www.mp.pl/pacjent/alergie/aktualnosci/237428,po-wiosennych-burzach-pylki-roslin-wciaz-utrzymuja-sie-w-powietrzu (dostęp: 30.03.2026).

9. Witryna: https://now.uiowa.edu/news/2020/05/spring-rains-surprising-source-pollen (dostęp: 30.03.2026).

Artykuł został zweryfikowany przez eksperta: Marlena Stęplowska – technik farmaceutyczny